Da's toch (nie) normaal?!
Jongeren krijgen regelmatig te maken met online pestgedrag. Vaak vinden ze het ‘normaal’ en weten ze niet hoe erop te reageren. Daarom lanceerde WAT WAT samen met Tumult en het Vlaams Netwerk Kies Kleur tegen Pesten een digitale campagne tegen online pestgedrag.
Waarom een campagne over online pestgedrag?
De helft van de jongeren uit het Apenstaartjarenonderzoek (2024) gaf aan dat jaar getuige te zijn geweest van een online pestsituatie. 4% van de jongeren kreeg minstens wekelijks te maken met online pestgedrag. Bovendien gaf 12% aan dat ze hier met niemand over kunnen praten. Opvallend is dat de jongste jongeren hier het vaakst mee te maken krijgen.
Jongeren ervaren online pestgedrag en haatspraak als iets ‘normaal’, als iets dat onvermijdelijk deel uitmaakt van hun digitale leefwereld. Tegelijk geven partnerorganisaties aan dat er heel wat vragen leven rond cyberpesten en online respect, zowel bij leerkrachten en begeleiders als bij jongeren.
'Da's toch (nie) normaal?!' toont jongeren dat online pestgedrag niet normaal is en helemaal geen onderdeel hoeft uit te maken van hun digitale leefwereld. We lieten hen zien hoe ze erop kunnen reageren, waar ze terechtkunnen voor hulp en vooral: hoe ze het online gewoon leuk kunnen houden.
Zo zag de campagne eruit
WAT WAT, Tumult en het Vlaams Netwerk Kies Kleur tegen Pesten lanceerden de campagne met een stunt op de Tienerschool in Anderlecht. Leerlingen ontdekten dat hun speelplaats en lokalen bedekt waren met screenshots van online pestsituaties en bijhorende slogans. Zo brengt de campagne online pestgedag naar hun fysieke leefwereld.
De screenshots maakten pestsituaties uit de online leefwereld van jongeren zichtbaar: iemand wordt uitgelachen, uitgescholden of uitgesloten uit een groepschat, iemand dreigt naaktfoto’s door te sturen of doet dit effectief, er worden bewerkte foto’s gedeeld…
Maar er waren ook screenshots die tonen hoe het anders kan: iemand voegt de verwijderde persoon opnieuw toe aan de groepschat, zoekt hulp bij Awel of CLBch@t om over het pestgedrag te praten of spreekt de pester aan op zijn gedrag. Bij iedere screenshot hoorde ook een duidelijke slogan: “Iemand uitlachen in comments, da’s toch ni normaal? Iets nice reageren, da’s toch normaal?”
Influencer Kyano Wouters (@KassaTicket op TikTok, YouTube en Snapchat) was aanwezig als ambassadeur van de campagne en vroeg leerlingen naar hun reacties op de screenshots.
Na de lancering gingen de leerlingen in groep aan de slag met de Edubox Online Pesten. Ze kregen concrete tips om online pestgedrag aan te pakken en bespreken het thema samen in de klas.
Het campagnemateriaal bleef een maand lang zichtbaar hangen op de Tienerschool. Eind maart kregen de leerlingen tot slot een tweede vorming over online pestgedrag.
Op TikTok, Instagram en Snapchat postte WAT WAT een maand lang videocontent over het thema.
Materialen
videocontent van influencer Kyano Wouters (@KassaTicket) op Snapchat, TikTok en YouTube Shorts
videocontent met tips van jongeren over naaktfoto's doorsturen, haatreacties, iemand uitlachen in een groepschat en gemene comments op de sociale mediakanalen van WAT WAT (@watwat.be)
info en verhalen over (online) pestgedrag op watwat.be
Da's toch (nie) normaal visual
In februari 2024 vond de laatste editie plaats van De Week tegen Pesten, waaraan WAT WAT steevast een jongerencampagne koppelde. Met de nieuwe jaarcampagne ‘Kies Kleur tegen Pesten’ kiest het Vlaams Netwerk Kies Kleur tegen Pesten vanaf dit schooljaar voor een andere aanpak. Die benadrukt dat we niet één week, maar het hele jaar door tegen pesten moeten werken. Het thema van deze jaarcampagne was online pesten. De jaarcampagne werd afgetrapt met STIP IT (Ketnet, Radio 2 en MNM) en de “Wees geen wegkijker”-campagne. WAT WAT lanceerde eind februari 2025 een specifieke jongerencampagne rond dit thema.