Deskundigheidsbevordering

Basistraining

Gezien bij: De Aanstokerij

Soort jeugdwerking: De Aanstokerij is een informatie- participatie organisatie die inzet op vorming via interactieve en innovatieve spelvormen. Hun vrijwilligers zijn spelontwikkelaars en vorminggevers die de ontwikkelde bordspelen gaan begeleiden bij externe organisaties. Ze werken hiervoor met een kleiner team aan enthousiaste vrijwilligers.

Wat:

De basistraining van De Aanstokerij, dompelt vrijwilligers, stagiairs en nieuwe collega’s een hele dag onder in het DNA van de organisatie. De basistraining kent 2 grote luiken, namelijk:  de spelmethodieken leren  kennen en  het ontwikkelen een begeleidershouding. Zo krijgen ze een helder beeld van wat het engagement inhoudt en kunnen ze bewust kiezen of het bij hen past. De training wordt 2 à 3 keer per jaar georganiseerd, in verschillende formules (weekend of opgesplitste avonden), afgestemd op de noden van vrijwilligers. Het doel van deze basistraining is om nieuwe gezichten dezelfde basisvaardigheden als ervaren werknemers aan te leren en hen autonomie te geven.

Het coaching zakje (Coachen doe je zo!)

Gezien bij: KSA

Soort jeugdwerking: :KSA is een jeugdbeweging die activiteiten organiseert voor kinderen en jongeren, en waarbij vrijwilligers een cruciale rol spelen. Voor hen is het belangrijk om zich snel thuis te voelen en goed geïnformeerd te zijn. Als grote jeugdbeweging, heeft de KSA een uitgebreide vrijwilligersstructuur met lokale werkingen die volledig vrijwillig draaien.

Wat: Het coachingszakje van KSA is een creatieve tool om coaching op zowel persoonsniveau als taakgericht niveau mogelijk te maken. In het zakje zitten verschillende dieren, eigenschappen en omgevingskaarten die gesprekken kunnen stimuleren. Volgende vragen worden bijvoorbeeld gesteld:

Welke eigenschappen passen bij welk dier? Welk dier ben ik? Welk dier heb ik nodig? Welke omgeving past bij mij? Zo leren vrijwilligers elkaar motiveren en versterken, op een speelse en reflectieve manier.

Deze zakjes bevatten enkele tools die het voor vrijwilligers, zonder een volledig traject te lopen, behapbaar maken om vanuit de visie van de KSA te coachen. Het zakje bevat een handleiding, competentiekaarten, dierenmagneten en vragenkaarten. Dankzij deze instructies en eenvoudige methodiek, maken ze het voor al hun jongeren mogelijk om te coachen.

Voorkampvorming & pedagogie

Gezien bij: Bizon

Soort jeugdwerking:

Bizon is een landelijk erkende organisatie die kampen organiseert voor kinderen en jongeren uit een maatschappelijk kwetsbare context.

Wat:

Bizon heeft een uitgebreide pedagogische “methode” om te werken met hun specifieke doelgroep. Deze vertrekt vanuit het geweldloos verzet, een pedagogie die ook een sterke inbedding heeft in de jeugdwelzijn. Vrijwilligers bij Bizon hebben echter geen eerdere ervaring of animatorbrevet nodig.

Om de belangrijkste kennis door te geven, werkt Bizon met voorkampvormingen. Concreet houdt dit in dat voor ieder Bizon kamp, er een tweedaagse doorgaat met enkel vrijwilligers. Zij gebruiken deze tijd om de kamplocatie klaar te zetten, maar ook om uitgebreid vorming te krijgen. Dit aanbod bestaat uit enkele standaardvormingen die de Bizonmethodiek uitleggen + aanvullende vormingen die werden uitgewerkt als reactie op bepaalde noden/vragen die de vrijwilligers hadden.

Voor meer informatie over Bizon hun pedagogie: Bizon biedt dit uitgebreide pedagogische framework aan op hun website!

Animatorcursussen op maat

In het jeugdwerk draait alles om kansen geven en talenten ontwikkelen. Daarom bieden vele jeugdwerkorganisaties animatorcursussen aan. Want niet elke vrijwilliger start op hetzelfde niveau of met dezelfde ambitie. Een cursus op maat biedt een kwalitatief en (deels) gestandaardiseerd pakket aan vaardigheden aan, maar geeft ook voldoende ruimte aan deelnemers om vanuit hun eigen talenten te vertrekken.

Een cursus is echter een groot en vaak intens engagement. Een volledige week aan vormingen met vervolgens nog een stage is voor veel jongeren een enorm hoge drempel. Daarom wordt er steeds meer gezocht naar manieren om deze cursus op maat te laten doorgaan.

Op maat, dat kan beteken dat er praktische overwegingen worden gemaakt. Cursussen die niet vereisen van animatoren om 7 dagen op een rij te overnachten, maar gesplitst gebeuren over enkele weekends heen. Er kan ervoor gekozen worden om enkele sessies hybride of volledig online te laten doorgaan of om zeer lokaal te werken (bijvoorbeeld in een lokale school voor de animatoren van het speelplein in een specifiek dorp).

Er kunnen eveneens aanpassingen gebeuren op basis van de inhoud. Een animatorcursus heeft bepaalde, specifiek omschreven minimumdoelen die behaald moeten worden (zie meer informatie over de regelgeving van kadervorming hier).

Cursussen die deze regelgeving of minimumdoelen niet behalen kunnen geen officieel attest uitdelen. Er zijn echter verschillende organisaties (zoals Koning Kevin, FOS Open Scouting, VDS, …) die hun animatorcursus aanvullen met een co-animator cursus. Deze cursussen zijn bedoeld voor deelnemers met een extra ondersteuningsnood.

FOS Open Scouting omschrijft de ondersteuningsnood van een co-animator als: Drempels die het lastig maken om alle cursuscompetenties van kadervorming te behalen. Dit kan verschillende oorzaken hebben zoals:

• een autismespectrumstoornis,

• een mentale beperking,

• een hersenaandoening,

• een psychische problematiek,

• taalproblematiek,

• een moeilijke thuissituatie, …

Iedereen is anders. Daarom is elk co-animatortraject op maat.

Deze op maat gemaakte trajecten kunnen dus geen attest bieden op het einde van het traject, ze bieden echter wel een flexibele aanpak, een omgeving waarin iedereen kan schitteren, ongeacht hun startplek. De nadruk ligt hierbij niet op het behalen van competenties maar op het benutten van talenten.

Een ander mooi voorbeeld van een cursus op maat is de startanimatorcursus van Tumult. Deze cursus is specifiek door deelnemers die recent in België zijn toegekomen uit landen waar concepten zoals ‘op kamp gaan’ niet zo gekend zijn. De startanimatorcursus richt zich ook niet op competenties behalen, maar leert deelnemers ontdekken wat een kamp is en een animator doet.