Freelancers in het jeugdwerk
Een freelancer in het jeugdwerk aanbieden, hoe begin je er aan, wat zijn de valkuilen?
In dit artikel kijken we kort naar de wettelijke basis en denken we na over de impact van deze functie. Wat overweeg je voor je de vacature openzet?
Freelancers: de wet
Is je jeugdwerking op zoek naar een zelfstandige lesgever die over een bepaalde periode tewerk gesteld wordt of een bepaalde opdracht gaat uitvoeren? Wil je voor een afgelijnd project samenwerken met professionals? Dan is het aanwerven van een freelancer misschien aangewezen.
Wie mag een freelancer functie invullen
Een freelancer is een professional die een zelfstandig (in bijberoep) statuut heeft. Dit statuut geeft aan deze werknemer het recht om op onafhankelijke basis zich te verbinden met jouw organisatie om een bepaalde dienst te presteren. Het is belangrijk om te weten dat, behalve wat er omschreven staat in het arbeidscontract, een freelancer niet onder het gezag staat van jouw onderneming. De freelancer kan met andere woorden zelf bepalen hoe, wanneer en - tenzij anders overeengekomen - waar hij of zij die diensten uitvoert.
Deze zelfstandigheid is een essentieel onderdeel van een freelancer. Mocht je een freelancer in dienst nemen die in werkelijkheid een beroepsactiviteit uitoefent onder het gezag van een werkgever, dan is dit schijnzelfstandigheid. De wetgever ziet schijnzelfstandigheid als een vorm van sociale fraude, omdat de werkgever- al dan niet bewust- op deze manier de verschuldigde RSZ-bijdragen ontloopt en regels van het arbeidsrecht omzeilt.
Wanneer een freelancer overwegen
Biedt jouw jeugdwerk organisatie activiteiten aan die begeleid moeten worden met een bepaalde expertise die een vrijwilliger mischien moeilijk kan invullen? Een professionele kunstenaar nodig om een artistiek zomerkamp te begeleiden, een professionele coach om een teambuilding van je vrijwilligersteams te begeleiden of een ander traject waar je de vaardigheden niet voor in huis hebt bij je werknemers. In deze situaties kan een freelancer voordeling zijn.
Een freelancer is duur, maar goedkoper dan een werkkracht
Voor een freelancer betaal je niet voor sociale bijdrage, vakantiegeld, gewaarborgd loon bij ziekte, hospitalisatieverzekering, ... je betaald enkel voor de geleverde arbeid. Hierdoor kan je met hetzelfde budget meer mensen op zelfstandige basis tewerkstellen dan als werknemer.
Een freelancer is flexibel
Een freelancer kan, in tegenstelling tot een werkkracht, makkelijk opdracht per opdracht ingezet worden. Een atelier dat iedere woensdagnamiddag doorgaat voor een volledig schooljaar, een intense tweedaagse bijscholing, ... Je beslist als werkgever zelf wanneer de samenwerking stopt.
Een freelancer brengt kennis
Freelancers zijn zelfstandigen die vaak al een hele hoop kennis en ervaring hebben over hun vak. Zowel in creatieve sectoren als in coaching of begeleiding kan je freelancers vinden met een ongelofelijke diepe kennis die je organisatie misschien niet zomaar voorhande heeft.
Het contract met een freelancer
Omdat een freelancer steeds met veel zelfstandigheid te werk gaat, is het belangrijk om alle werkafspraken goed op papier te zetten. Voor een uitgebreide verklaring van deze afspraken, verwijzen we door naar deze post van Liantis.
Freelancers in het jeugdwerk
Over het algemeen zijn freelancers in het jeugdwerk eerder zeldzaam. De organisaties waar ze nog het meeste aanwezig zijn, is de cultuureducatieve jeugdwerkorganisaties. Deze organisaties werken soms met (semi)professionele kunstenaars die als zelfstandige hun artistieke functie uitvoeren. Dit zijn dan ook mensen die vaak niet onbezoldigd of vrijwillig hun artistieke vaardigheden (kunnen) aanbieden.
Voorbeeld uit het veld: Passerelle
Passerelle zet hedendaagse dans in om kinderen en jongeren te inspireren en een artistieke beleving te bieden. Voor hun trajecten werken ze met dansers in verschillende stadia van hun professionele ontwikkeling. Van jonge dansers aan het begin van hun traject tot gevestigde namen in de professionele danswereld. Deze mensen probeert Passerelle eerlijk en transparant te verlonen, zonder hun jeugdwerkidentiteit te verliezen.
Hoe?
Passerelle biedt hun professionals de mogelijkheid om zelf te kiezen in welk statuut ze willen werken. Hun administratieve medewerkster overloopt met elke danscoach de (financiële) mogelijkheden. Passerelle denkt altijd mee met de coachen om de mogelijkheden te overlopen. Dat kan betekenen dat een studerende danscoach een studentencontract aangeboden krijgt, een danscoach met een vzw op factuur in dienst wordt genomen en een zelfstandige met een freelancer contract. Paserelle biedt sommige coachen die een langlopend traject uitvoeren zelfs tijdelijke contracten aan, om als werknemer te beginnen in de organisatie.
Om dit duidelijk te maken, werkt Paserelle met een zelf ontwikkelde simulatietool die meteen duidelijk maakt wat ieder systeem betekent voor de bruto naar netto omrekening.
Tips van Passerelle
Wie zijn Passerelle?
Soort organisatie: Cultuureducatief jeugdwerk
Wat doen ze? Passerelle brengt jongeren samen met diverse professionele kunstenaars. De voorbije drie jaar zette Passerelle meer dan 50 coaches in, die een brede staalkaart vormen van het Vlaamse hedendaagse danslandschap. Passerelle biedt een kwalitatief aanbod op maat in zowel het onderwijs als de vrije tijd en bestrijkt daarmee heel Vlaanderen.
Tips van Passerelle
Dit soort contracten aanbieden, brengt altijd onzichtbare kosten met zich mee. Neem dit goed in rekenschap als je hiermee wilt beginnen in je werking. Dit zijn soms letterlijke kosten (zoals registratiekosten), maar dit kost evengoed werktijd.
Een administratieve medewerker die goed op de hoogte is en alle contractuele verplichtingen en verbindingen met het sociaal secretariaat of interimkantoors in de vingers heeft is noodzakelijk.
Besef dat jeugdwerksubsidies enkel eigen werking subsidiëert. Dat is anders dan bijvoorbeeld het kunstendecreet, waar ook de lonen van de kunstenaar gesubsidieerd kunnen worden. Dat betekent dat cultuureducatieve jeugdwerkprojecten altijd een "loonkost" moeten doorrekenen aan de klant bij wie ze het project uitvoeren. Dat is anders dan bij kunsteducatieve projecten, waar de kunstenaarslonen vaak door de organisatie zelf gedekt worden (met gesubsidieerde middelen).